Dialog Konkurencyjny
Dyrektywa 2004/18/WE z której polski ustawodawca czerpał zapisy
do nowej ustawy mówi w art. 29 o nowym nieznanym dotąd trybie udzielania
zamówienia określanym jako dialog konkurencyjny. Dialog konkurencyjny to
skuteczne narzędzie w sytuacji kiedy zamawiający stwierdzi, że korzystając z
trybu przetargu nieograniczonego lub ograniczonego nie będzie w stanie wyłonić
oferenta może wtedy skorzystać z tego trybu. Zgodnie z definicją zawartą w art.
1 pkt 11c „dialog konkurencyjny” oznacza procedurę, w której o udział ubiegać
się może każdy wykonawca oraz, w ramach której instytucja zamawiająca prowadzi
dialog z dopuszczonymi do udziału kandydatami w celu wypracowania jednego lub
większej liczby odpowiednich rozwiązań, spełniających jej wymogi, a na ich
podstawie wybrani kandydaci są następnie zapraszani do składania ofert.” Jednak
tak jak w przypadku wszystkich trybów przetargowych poza przetargiem
nieograniczonym i ograniczonym stosowanie trybu jest możliwe tylko w określonych
przypadkach. Także tutaj dyrektywa wskazuje na pewne ograniczenia stosowania tej
procedury. Otóż zastosowanie dialogu konkurencyjnego wymaga zaistnienia takich
oto przesłanek:
-
Zamawiający nie
jest w stanie obiektywnie określić środków technicznych, zgodnie z art. 23 ust.
3 dyrektywy umożliwiających mu zaspokojenie jego potrzeb lub realizację celów,
-
nie może
obiektywnie określić struktury prawnej i/lub finansowej projektu.
Zamawiający publikując ogłoszenie o
zamówieniu określa swoje potrzeby i wymagania, które powinny zostać zdefiniowane
w tym ogłoszeniu. Oprócz tego powyższe wymagania winny się także naleźć w
specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub specyfikacji technicznej jeżeli
takowa jest dołączana do dokumentów przetargowych. Następnie ma miejsce wstępna
kwalifikacja wykonawców zgodnie z zapisami art. 44-52 dyrektywy. Kolejny etap to
właśnie dialog, który ma na celu określenie i zdefiniowanie środków, które
najlepiej zaspokoją potrzeby zamawiającego. W ramach dialogu strony mogą
przedyskutować wszystkie aspekty zamówienia z wybranymi wcześniej oferentami. 
Należy przy tym wszystkim pamiętać o jednej ważnej rzeczy, by podczas
prowadzenia dialogu konkurencyjnego zamawiający zapewnił  wszystkim oferentom
równe traktowanie. Chodzi tu w szczególności o to, by nie udzielał on informacji
oferentom biorącym udział w postępowaniu w sposób dyskryminacyjny, który
pozwalałby niektórym spośród oferentów uzyskanie przewagi nad pozostałymi.
Zamawiający nie może pod żadnym pozorem ujawniać innym uczestnikom proponowanych
rozwiązań, ani innych informacji poufnych udzielanych przez innego oferenta
biorącego udział w dialogu bez jego zgody.
Praktyka z dawnego trybu dwustopniowego czy też obowiązujących w
obecnym prawie negocjacji z ogłoszeniem lub bez ogłoszenia pokazuje, że czasem
negocjacje rozwiązań technicznych mogą nastręczać problemy przy wyłonieniu
wykonawcy. Dlatego też dyrektywa wskazuje na fakt, iż zamawiający ma prawo
ograniczyć liczbę rozwiązań omawianych na etapie dialogu. Zamawiający może
przewidzieć, że procedura toczyć się będzie w następujących po sobie etapach
stosując kryteria udzielania zamówienia wskazane w ogłoszeniu o zamówieniu lub
dokumencie opisowym. Możliwość skorzystania z takiego rozwiązania zamawiający
wskazuje w ogłoszeniu o zamówieniu lub specyfikacji istotnych warunków
zamówienia.
Zamawiająca prowadzi dialog do momentu, gdy jest w stanie
określić, w wyniku porównania, jeśli okaże się ono konieczne, rozwiązanie lub
rozwiązania, które mogą zaspokoić jej potrzeby. Innymi słowy, kiedy jest
przekonany, iż zaproponowane przez wykonawców rozwiązania spełniają w pełni jego
oczekiwania.
Po oświadczeniu, iż dialog dobiegł końca oraz poinformowaniu o
tym fakcie jego uczestników, zamawiający zaprasza uczestników do składania
ostatecznych ofert, opierających się na rozwiązaniu lub rozwiązaniach
przedstawionych i określonych podczas dialogu. Oferty te zawierają wszystkie
elementy wymagane i niezbędne do realizacji projektu. Oferty te mogą być
wyjaśniane, precyzowane i dopracowywane na żądanie zamawiającego. Jednakże takie
wyjaśnienie, sprecyzowanie, dopracowanie lub dodatkowe informacje nie mogą
pociągać za sobą zmiany podstawowych właściwości oferty ani zaproszenia do
składania ofert, co mogłoby spowodować zakłócenie konkurencji lub mogłoby mieć
charakter dyskryminacyjny.
Kiedy oferenci złożą już oferty ostateczne zamawiający oceniają
otrzymane oferty na podstawie kryteriów udzielania zamówień określonych w
ogłoszeniu o zamówieniu lub dokumencie opisowym, a następnie, zgodnie z art. 53
dyrektywy, wybierają ofertę najbardziej korzystną ekonomicznie. Zamawiający może
zażądać by oferent wyłoniony jako ten, który złożył ofertę najkorzystniejszą
ekonomicznie udzielił wyjaśnień dotyczących pewnych jej aspektów lub o
potwierdzenie zobowiązań sformułowanych w ofercie, o ile działanie takie nie
spowoduje modyfikacji zasadniczych aspektów oferty lub zaproszenia do składania
ofert i nie niesie ryzyka zakłócenia konkurencji ani nie ma charakteru
 dyskryminacyjnego. Warto tu jeszcze raz podkreślić, że w przypadku dialogu
konkurencyjnego zamawiający wybiera ofertę najkorzystniejszą ekonomicznie - nie
najtańszą. Innymi słowy cena nie może być jedynym kryterium, jeżeli przetarg
odbywa się w trybie dialogu konkurencyjnego. 
Zupełną nowości w przypadku trybu negocjacyjnego jest fakt, iż zamawiający może
podobnie jak w przypadku konkursu przewidzieć nagrody lub płatności dla
uczestników dialogu. W ten oto sposób prześledziliśmy przebieg nowej procedury,
jaka znalazła się w nowelizacji ustawy. Na pierwszy rzut oka widać podobieństwo
do obowiązującego niegdyś trybu przetargu dwustopniowego. Jednak zasadnicza
różnica polega na tym, że dialog nie musi się zamknąć na dwóch etapach rozmów i
negocjować można nie tylko rozwiązania techniczne, ale także cenę przedmiotu
zamówienia.
Marcin Melon